‘ಟಿಫಾನಿ ಟೆಂಪ್ಲೆಟ್’ ಎಂಬ ಅಂಧರ ಕರೆನ್ಸಿ ಮಾಪಕ

ಭಾರತದಲ್ಲಿರುವ ಕುರುಡರ ಸಂಖ್ಯೆ ಅಂದಾಜು 15 ಮಿಲಿಯನ್. ಇದು ವಿಶ್ವದ ಒಟ್ಟು ಕುರುಡರ ಸಂಖ್ಯೆಯಲ್ಲಿ ಅರ್ಧದಷ್ಟು. ಅಂದರೆ, ವಿಶ್ವದ ಅರ್ಧದಷ್ಟು ಅಂಧರು ಭಾರತ ದೇಶವೊಂದರಲ್ಲಿಯೇ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಇಷ್ಟು ದೊಡ್ಡ ಸಂಖ್ಯೆಯಲ್ಲಿರುವ ಒಂದು ಜನವರ್ಗ ಸಂವಹನ, ಸಾರಿಗೆ, ಪ್ರಯಾಣ, ಖರೀದಿ, ಮಾರಾಟ, ಬಿಲ್ ಪಾವತಿ ಮೊದಲಾದ ದಿನನಿತ್ಯದ ಅತ್ಯಂತ ಮೂಲಭೂತ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳನ್ನು ನಿಭಾಯಿಸಲು ಎಂತಹ ಅಡೆತಡೆಗಳನ್ನು ಎದುರಿಸಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ ಎಂಬುದು ಯಾರೂ ಊಹಿಸಬಹುದಾದ ಸಂಗತಿ. ಅದರಲ್ಲೂ ಮುಖ್ಯವಾಗಿ, ಕರೆನ್ಸಿ ನೋಟುಗಳನ್ನು ಬಳಸುವಾಗ ಅಂಧರು ಎದುರಿಸುವ ಸಮಸ್ಯೆ ಅತ್ಯಂತ ಗುರುತರವಾದುದು.

ತಿರುವನಂತಪುರದ 25 ವರ್ಷ ಪ್ರಾಯದ ಟಿಫಾನಿ ಬ್ರಾರ್ ಅಂತಹ ಓರ್ವ ಅಂಧ ಮಹಿಳೆ. ಆಕೆ ಸಾಮಾನು ಖರೀದಿಸಲು ಅಂಗಡಿಗಳಿಗೆ ಹೋದಾಗ ಹೆಚ್ಚಿನ ಬಾರಿ ವಂಚನೆಗೆ ಒಳಗಾಗುತ್ತಿದ್ದರು. ಆಕೆಯ ದೃಷ್ಟಿ ಹೀನತೆಯ ದುರ್ಲಾಭ ಪಡೆಯುವ ಅಂಗಡಿ ಮಾಲೀಕರು ಎಷ್ಟೋ ಬಾರಿ ಹೆಚ್ಚು ಮೌಲ್ಯದ ರೂಪಾಯಿ ನೋಟೆಂದು ಕಡಿಮೆ ಮೌಲ್ಯದ ನೋಟುಗಳನ್ನು ಕೊಟ್ಟು ಅವರನ್ನು ಮೋಸಗೊಳಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಟಿಫಾನಿ ಬ್ರಾರ್ ತನಗೆ ಅಂಗಡಿಗಳಲ್ಲಿ ಹಣದ ಮೋಸವಾಗುತ್ತಿರುವ ಬಗ್ಗೆ ತಮ್ಮ ಪರಿಚಿತರಾದ ಬೆಂಗಳೂರಿನ ಪೌಲ್ ಡಿ’ಸೋಜಾ ಎಂಬವರಲ್ಲಿ ಹೇಳಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ. ಟಿಫಾನಿ ಬ್ರಾರ್‌ರ ಸಮಸ್ಯೆಗೆ ಸ್ಪಂದಿಸಿದ ಪೌಲ್ ಡಿ’ಸೋಜಾ, ಅಂಧರು ಬಹು ಸುಲಭದಲ್ಲಿ ಕರೆನ್ಸಿ ನೋಟುಗಳ ಮೌಲ್ಯವನ್ನು ತಿಳಿಯುವ ಒಂದು ಟೆಂಪ್ಲೆಟನ್ನು ರಚಿಸಿ ಕೊಡುತ್ತಾರೆ ಮತ್ತು, ಅದಕ್ಕೆ ‘ಟಿಫಾನಿ ಟೆಂಪ್ಲೆಟ್’ ಎಂದು ಆಕೆಯ ಹೆಸರನ್ನೇ ಇಡುತ್ತಾರೆ.

ಕ್ರೆಡಿಟ್ ಕಾರ್ಡ್ ಸೈಜಿನಲ್ಲಿರುವ ಟಿಫಾನಿ ಟೆಂಪ್ಲೆಟ್ ಒಂದು ಅತ್ಯಂತ ಸರಳ ಸಾಧನ. ಇದರ ಮೇಲು ಭಾಗ ಮತ್ತು ಬಲ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಚಿಕ್ಕಚಿಕ್ಕ ಮೆಟ್ಟಿಲಿನಂತಹ ರಚನೆಗಳಿವೆ. ಮತ್ತು, ಅದರ ಮೇಲೆ ಅಂಧರಿಗೆ ಅರ್ಥವಾಗುವ ಕೆಲವು ಬ್ರೈಲ್ ಸಂಕೇತಾಕ್ಷರಗಳಿವೆ. ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಮೌಲ್ಯದ ನೋಟುಗಳ ಉದ್ದಗಲಗಳು ಬೇರೆ ಬೇರೆಯಾಗಿರುತ್ತವೆ. ದೊಡ್ಡ ಮೌಲ್ಯಗಳ ನೋಟುಗಳ ಉದ್ದಗಲವು ಕಡಿಮೆ ಮೌಲ್ಯದ ನೋಟುಗಳಿಗಿಂತ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಹೆಚ್ಚಿರುತ್ತದೆ. ಅಂಧರು ಒಂದು ನೋಟನ್ನು ಟಿಫಾನಿ ಟೆಂಪ್ಲೆಟ್ ಮೇಲೆ ಮಡಚಿ ಹಿಡಿದಾಗ ಅದರ ಅಗಲ ಮತ್ತು ಉದ್ದ ಯಾವ ಮೆಟ್ಟಿಲಿಗೆ ತಾಗಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆಯೋ ಅದರ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಆ ನೋಟಿನ ಮೌಲ್ಯವನ್ನು ತಿಳಿದುಕೊಳ್ಳಬಹುದು.

ನೋಟುಗಳ ಮೌಲ್ಯವನ್ನು ನಿರ್ಧರಿಸಿ ಅಂಧರಿಗೆ ನೆರವಾಗುವ ಹಲವು ಮೊಬೈಲ್ ಆಪ್‌ಗಳಿದ್ದರೂ, ಪೌಲ್ ಡಿ’ಸೋಜಾರ ಟಿಫಾನಿ ಟೆಂಪ್ಲೆಟ್ ಅಂತಹ ಯಾವುದೇ ಆಪ್‌ಗಿಂತ ಸರಳವಾದುದು. ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ ಆ ಆಪ್‌ಗಳಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಸುಲಭ ಹಾಗೂ ಶೀಘ್ರಗತಿಯಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಯ ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ. ಜ್ಯೋತಿರ್ಗಮಯ ಫೌಂಡೇಷನ್ ಎಂಬ ಒಂದು ಸರ್ಕಾರೇತರ ಸಂಸ್ಥೆ ಕ್ರೌಡ್ ಫಂಡಿಂಗ್ ಮೂಲಕ ಇದನ್ನು ಮುದ್ರಿಸಿ, ಕೇವಲ ಎರಡು ರೂಪಾಯಿಗಳಿಗೆ ಪೌಲ್ ಡಿ’ಸೊಜಾರಿಗೆ ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ. ಪೌಲ್ ಡಿ’ಸೋಜಾ ಅವುಗಳನ್ನು ಅಗತ್ಯವಿರುವವರಿಗೆ ಉಚಿತವಾಗಿ ಹಂಚುತ್ತಾರೆ. ದೇಶದಲ್ಲಿರುವ ಎಲ್ಲ 15 ಮಿಲಿಯನ್ ಅಂಧರಿಗೂ ಟಿಫಾನಿ ಟೆಂಪ್ಲೆಟ್‌ನ್ನು ಉಚಿತವಾಗಿ ನೀಡುವ ಉದ್ದೇಶ ಪೌಲ್ ಡಿ’ಸೋಜಾರದ್ದು. ಪೌಲ್ ಡಿ’ಸೋಜಾರು ತಮ್ಮ ಬೇರೆಲ್ಲ ಆವಿಷ್ಕಾರಗಳಿಗೆ ಪೇಟೆಂಟ್ ಪಡೆದಿದ್ದರೂ, ಅಗತ್ಯವಿರುವವರಿಗೆ ಅಗ್ಗದಲ್ಲಿ ಸಿಗಲಿ ಎಂಬ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ ಟಿಫಾನಿ ಟೆಂಪ್ಲೆಟ್‌ಗೆ ಮಾತ್ರ ಯಾವುದೇ ಪೇಟೆಂಟನ್ನು ಪಡೆದಿಲ್ಲ.

ಪೌಲ್ ಡಿ’ಸೋಜಾ ಚಿಕ್ಕಂದಿನಿಂದಲೂ ಒಂದಲ್ಲ ಒಂದು ಹವ್ಯಾಸದ ಬೆನ್ನು ಹತ್ತುವ ಗುಣವುಳ್ಳವರು. ಇದೇ ಕಾರಣದಿಂದಾಗಿ ಅವರು ಪ್ಲಂಬಿಂಗ್, ಕಾರ್ಪೆಂಟರಿ ಮೊದಲಾದ ಕೆಲಸಗಳನ್ನು ಕಲಿತುಕೊಂಡಿದ್ದರು. ಪೌಲ್ ಡಿ’ಸೋಜಾರ ಇನ್ನೊಂದು ಹವ್ಯಾಸವೆಂದರೆ, ಮೆಕಾನಿಕಲ್ ಆಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುವ ಪುರಾತನ ಕಾಲದ ದಿನಬಳಕೆ ವಸ್ತುಗಳ ಸಂಗ್ರಹ. ಅವರ ಸಂಗ್ರಹದಲ್ಲಿ ನೂರಾರು ಪುರಾತನ ವಾಚು, ಗಡಿಯಾರಗಳಿವೆ. ಸಮಯ ಸಿಕ್ಕಾಗಲೆಲ್ಲ ಪೌಲ್ ಡಿ’ಸೋಜಾ ಅವುಗಳನ್ನು ದುರಸ್ತಿ ಮಾಡಿ, ಕೆಲಸ ಮಾಡುವ ಸ್ಥಿತಿಗೆ ತರುತ್ತಾರೆ. ಪೌಲ್ ಡಿ’ಸೋಜಾರ ಹವ್ಯಾಸಗಳ ಬೆನ್ನು ಹತ್ತುವ ಸ್ವಭಾವಕ್ಕೆ ಅವರ ತಾಯಿಯ ಬೆಂಬಲವೂ ಇತ್ತು. ಅದೇ ಮುಂದೆ, ಅವರು ಹಲವು ರೀತಿಯ ದಿನನಿತ್ಯದ ಕೆಲಸಗಳನ್ನು ಸುಲಭಗೊಳಿಸುವ ಆವಿಷ್ಕಾರಗಳನ್ನು ಮಾಡಲು ಕಾರಣವಾಯಿತು.

2009ರ ಒಂದು ದಿನ ಪೌಲ್ ಡಿ’ಸೊಜಾ ಪಾಶ್ಚಾತ್ಯ ಸಂಗೀತ ಕೇಳುತ್ತಿದ್ದಾಗ, ಉದ್ದನೆಯ ಗೆರೆಗಳ ಸಾಲುಗಳ ಮೇಲಿನ ಚುಕ್ಕಿಗಳತ್ತ ಅವರ ಗಮನ ಹರಿಯಿತು. ಆ ಚುಕ್ಕಿಗಳನ್ನು ಉಬ್ಬು ಚುಕ್ಕಿಗಳನ್ನಾಗಿ ಪರಿವರ್ತಿಸಿದರೆ ಅಂಧರೂ ಸಂಗೀತ ಕಲಿಯಬಹುದಲ್ಲವೇ ಎಂದು ಆಲೋಚಿಸಿದ ಪೌಲ್, ಆ ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಯಪ್ರವೃತ್ತರಾಗಿ, ಒಂದು ‘ಬ್ರೆ ಲ್ ಡಿಸ್‌ಪ್ಲೇ’ ನ್ನು ಆವಿಷ್ಕರಿಸಿದರು. ಅದರ ಸಹಾಯದಿಂದ ಕಣ್ಣು ದೃಷ್ಟಿಯಿಲ್ಲದವರೂ ಸಂಗೀತ ಕಲಿಯಬಹುದು. ಅದು ಅವರ ಪ್ರಪ್ರಥಮ ಬ್ರೆ ಲ್ ಆವಿಷ್ಕಾರ. ಆ ಆವಿಷ್ಕಾರಕ್ಕೆ ಅವರಿಗೆ ಒಂದು ಪ್ರಶಸ್ತಿಯೂ ಬಂದಿತು ಮತ್ತು ಸರ್ಕಾರದ ಗ್ರಾಂಟ್ ಸಿಕ್ಕಿ, ಅದನ್ನು ಮತ್ತಷ್ಟು ಆಧುನಿಕಗೊಳಿಸಿದರು. ಹಾಗೆ, ಮುಂದಿನ ಹತ್ತು ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಅಂತಹ ಹತ್ತು ಡಿಸ್‌ಪ್ಲೇಗಳನ್ನು ಆವಿಷ್ಕರಿಸಿದರು.

ಪೌಲ್ ಡಿ’ಸೋಜಾರ ಆವಿಷ್ಕಾರಗಳೆಲ್ಲ, ಟಿಫಾನಿ ಟೆಂಪ್ಲೆಟ್‌ನಂತೆ, ಸಾಂದರ್ಭಿಕ ಅಗತ್ಯಗನುಗುಣವಾಗಿ ಹುಟ್ಟಿಕೊಂಡವುಗಳು. ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಒಂದು ಶಾಲೆಯ ಅಂಧ ಬಾಲಕಿಯರು ಟೈಪ್ ಮಾಡುವಾಗ ತಾವು ಎದುರಿಸುವ ಅಡಚಣೆಗಳನ್ನು ಅವರ ಬಳಿ ಹೇಳಿಕೊಂಡಾಗ, ಅವರಿಗಾಗಿ ಒಂದು ಬ್ರೆಲ್ ಟೈಪ್ ರೈಟರನ್ನು ರಚಿಸಿಕೊಟ್ಟರು. ಇನ್ನೊಂದು ಉದಾಹರಣೆಯಲ್ಲಿ, ಕೆಲವು ಅಂಧ ಮಕ್ಕಳು ತಮಗೆ ಚಿತ್ರ ಬರೆಯುವ ಆಸೆ, ಆದರೆ ಕಣ್ಣು ಕಾಣಿಸದಿರುವುದರಿಂದ ಸಾಧ್ಯವಾಗುತ್ತಿಲ್ಲ ಎಂದು ತಮ್ಮ ಅಳಲು ಹೇಳಿಕೊಂಡಾಗ ಪೌಲ್, ಅವರಿಗಾಗಿ ‘ರೌಲೆಟ್’ ಸಾಧನವನ್ನು ಮಾಡಿಕೊಟ್ಟರು. ಅದರ ಸಹಾಯದಿಂದ ಅಂಧರೂ ಕಾಗದದ ಮೇಲೆ ಚಿತ್ರ ಬರೆಯಬಹುದು. ಪೌಲ್ ಡಿ’ಸೋಜಾ ‘ಟಚ್ ಟೆಕ್ ಲ್ಯಾಬ್ಸ್ ಪ್ರೆ . ಲಿ.’ ಎಂಬ ಸಂಸ್ಥೆಯನ್ನು ಹುಟ್ಟುಹಾಕಿ ಅದರ ಮೂಲಕ ತಮ್ಮೆಲ್ಲ ಆವಿಷ್ಕಾರಗಳನ್ನು ನಡೆಸಿ, ಅಂಧರ ಬಾಳಿಗೆ ಬೆಳಕಾಗುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.